0

Bağlantı Bilimi

Posted by mgocean on October 13, 2012 in İnternet, Kitap, SEO, Yönetici, Yönetim |

Soru: Bağlantı bilimi nerede kullanılır? Cevap:Bağlantı olan heryerde… Vücudumuzdaki hücreler birbirleri ile bağlantılıdır, İnsanlar birbirlerini tanır ve birbirleri ile bağlantılıdır, terör örgütleri birer bağlantıdır tabii ki internet tek başına incelenmesi gereken bir bağlantıdır, salgın hastalıklar bağlantılarla yayılır, bir ideolojinin yayılması, şirkenizi içerisindeki know-how’ın dağıtılması bağlantılarla gerçekleşir. Peki her bağlantı ölçek ve yapı açısından aynı mıdır? Ne tür bağlantılar vardır? Bir olguyu yaymak ve ya yayılmasını önlemek için neler yapmalıdır?
Bağlantılar temel olarak Rastgele (Gelişigüzel) ve ölçeksiz olarak ikiye ayrılır.

İlk bağlantı bilimini inceleyen matematikçiler (Erdös ve Renyi) bağlantıların gelişi güzel oluştuğunu, şebekedeki her öğenin genelde eşit sayıda bağlantısı olduğunu varsaymıştır.

Gelişigüzel Şebekeleri yıkmak çok daha zordur. Kritik göbekleri yoktur. Ortadan kaldırdığınızda tüm şebekeyi çökertecek bir yapısı yoktur. Terör örgütleri genelde bu şekilde örgütlenir. kim olursa olsun içlerinden en kritik öbek de kaybolsa şebekenin ayakta kalmasını sağlar.
.
.
.
.

Elektrik dağıtım ağları da benzerdir. 10 Ağutos 1996’da yaşanan 1 gün boyunca Amerika’nın batı yakasındaki 11 eyaletin ve Kanada’da 2 eyaleti elektriksiz bırakma tecrübesinden sonra elektrik şebekeleri de gelişigüzel yanı homojen bir şekilde tasarlanmıştır. Bir düğümün ortadan kalkmasının diğer düğümlere olan etkisi minimize edilmiştir.

İkinci bağlantı türü olan Ölçeksiz Bağlantılarda her öğe yaklaşık olarak aynı bağlantı sayısına sahiptir birkaç tane merkezi ve çok sayıda bağlantıya sahiptir göbek bulunmaktadır.

Ölçeksiz Bağlantı

Ölçeksiz bağlantılardaki öğelerin çoğunun ortalama bağlantı sayısı birbirine yakındır. Sadece bir kaç merkezi ve çok sayıda bağlantıya sahip öğe (Göbek) vardır. İnternet bu tür bağlantıya iyi bir örnektir. Google internetin göbek’i dir. Google bugün faaliyetini durdurursa internet sistemi çok ağır bir darbe alır. İnsanlar arasındaki bağlantılar da ölçeksiz bir bağlantıdır. Twitter da ölçeksiz bağlantıya somut bir örnektir. Twitter’da TT(Trending Topic) oluşturmak için Göbek’lerden faydalanmak gerekir. En popüler kullanıcıların Retweet ettiği konular ağırlıklı olarak en popüler hale gelir. Ölçeksiz bağlantılarda Göbek’ten faydalanmak elzemdir. Ağı çökertmek için de Göbek’lere yüklenmek gerekir. Bulaşıcı hastalıklarda en çok bağlantıya sahip kişilerin tedavi edilmesi hastalığın yayılmasını önleyecektir. İnsanların birbirleri ile iletişimi de ölçeksiz bir bağlantıdır, herhangi bir haberi mümkün olduğu kadar yaymak isterseniz herkese tek tek telefon açıp bildirmek yerine milyonlarca insanla bağlantıda olan ulusal kanalların ana haber bültenine çıkmasını sağlamalısınız. Ürününüzün reklamı için şebeke biliminden istifade etmelisiniz. Ürününüz ile ilgili en popüler Göbekleri bulmalısını örneğin teknolojik bir ürününü tanıtımı için www.webrazzi.com da bir haber çıkmasını sağlamalısınız. Beşiktaş’ın resmi ürünlerinin tanıtımı için Beşiktaş’ın ya da Çarşı’nın resmi sitelerinden faydalanmalısınız. Malcolm Galdwell’in Kıvılcım Anı (kitabın özet için http://guzelblog.com/2010/01/21/kivilcim-ani-malcolm-gladwell/ ) kitabında da belirttiği üzere erbaplar, birleştiriciler bir yaygınlaştırmanın kritik eşiğini geçirmesini sağlar.
Araba motorunun tek bir parçasındaki arıza sizi yolda bırakabilir. Dolayısı ile kritik bir parçadır. Fakat doğanın yapısı daha çok rastgele bağlantı yapısında benzer.

Dünya üzerinde her yıl 100 kadar canlı türü yok olmakta fakat bu durumun doğayı mahvedecek, dünya üzerindeki hayatı durduracak bir etkisi bulunmamaktadır. 65 milyon yıl önce dünyamıza düşen göktaşı ve o zamanlar için tam olarak dünyanın hakimi olan dinazorların yokolması bile dünya üzerindeki yaşamı bitirememiştir. Buzul çağları ve diğer olumsuz etkiler rastgele bağlantı ile bağlanmış olan “yaşamı” bitirememiştir.

Uzun bir süredi El-Kaide’nin yaygın bir (gelişigüzel) şebeke olduğu, bu nedenle çökertilmesinin ya da zarara uğratılmasının imkansız olduğu varsayılıyordu. Ancak Usame Bin Ladin’in öldürülmesinin ardından El Kaide’nin herhangi bir faaliyetinin olmaması aslında bu şebekenin adeta bir örümcek ağı gibi tek bir göbek’e bağlı (Usame Bin ve Finansal Desteği) olduğu görüşü ağırlık kazanmakta.

İş yerinizde bilgi ve beceri dağılımı nasıl? Ölçekli mi? Gelişi güzel mi? Bir işveren olarak tercihiniz tabii ki gelişigüzel bir bağlantı olmasıdır. Böylece yıkılması çok güç bir şebeke olurdu şirketiniz. Herhangi bir çalışnanın işten çıkması durumunda herhangi bir konuda ciddi bir sıkıntı yaşamazsınız. Peki bunu nasıl sağlarsınız? Kişileri yedekleyerek, mentor mantığında yeni elemanlarınızı tecrübelilerle birlikte geliştirereki eğitimlerle ve en önemlisi dokümantasyon ile. Yapılan çalışmaların dokümante edilmesi, süreçlerin belirlenmesi, süreçlerin işleyişinin takip edilerek kurumsal bir hafıza yaratılması şirket içerisindeki şebekenin saldırılara daha dirençli olan gelişigüzel bağlantı olarak yapılandırılmalı. Bu çalışmaları maliyetli gören şirketlerin ölçeksiz bağlantılardaki kritik elemanlarını kaybetmemek (ki bu kaçınızlmaz bir sondur) için sarfedeceği çabayı, verilecek tavizleri bu anlada alınan riskleri düşünerek maliyet hesabı yapmalıdırlar.

Tags: , , , , , , , , , , , , , , , , ,

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Copyright © 2006-2017 Güzel Blog All rights reserved.
This site is using the Desk Mess Mirrored theme, v2.0.3, from BuyNowShop.com.